KasetThai.Net

“หัตถกรรมโซฟามังกร” เกิดจากภูมิปัญญาของ นายจำนง อินทณีอายุ 42 ปี อาชีพรับจ้าง อยู่บ้านเลขที่ 24 หมู่ที่ 9 ตำบลคลองลานพัฒนาอำเภอคลองลาน จังหวัดกำแพงเพชร เดิมทีนายจำนง อินทณี ได้ขุดต่อมะค่าซึ่งมีอยู่มากมายตามหัวไร่ปลายนา มาทำเป็นโต๊ะขาเตี้ย นั่งนอเล่นตามใต้ถุนบ้าน โดยปล่อยให้มีรากไม้ส่วนหนึ่งเป็นพนักพิงด้านหลังพอมีคนมาพบเห็นเข้าก็ขอ ซื้อไปใช้ นายจำนงค์ อินทณี เห็นว่าผลงานซึ่งทำขึ้นจากภูมิปัญญาอันน้อยนิดของเขาสามารถขายได้เป็นเงิน เป็นทองก็ทำขึ้นมาอีกและเพิ่มจำนวนขึ้นเลื่อย ๆ และก็ขายได้ตลอดมาจนทำเป็นอาชีพเสริมเพิ่มรายได้ให้แก่ครอบครัวได้เป็นอย่าง ดีในช่วงนี้ผลงานที่นายจำนงค์ อินทณี ทำขึ้นมาเรียกว่า “โต๊ะรากไม้” ขายในราคาตัวละ 3,000บาท ถึง 6,000 บาท แล้วแต่ขนาดเล็กหรือใหญ่

ต่อมาเพื่อนบ้านซึ่งเป็นชาวบ้านคลองเตย เห็นว่านายจำนงค์ อินทณี ทำโต๊ะรากไม้จากตอไม้มะค่า เป็นงานที่ทำเงินสร้างรายได้เข้าครอบครัวได้เป็นกอบเป็นกำจนสามารถยกระดับ ฐานะความเป็นอยู่ของครอบครัวให้ดีขึ้น จนไม่ต้องไปรับจ้างดายหญ้าปลูกข้าวโพด ปลูกมันสำประหลังอีกต่อไป จึงพากันมาทำโต๊ะรากไม้เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆประมาณ 20 หลังคาเรือน โดยขอคำแนะนำปรึกษาจาก นายจำนงค์ ฯ ซึ่งนายจำนง ก็มิได้หวงวิชาช่วยแนะนำจนเกิดความชำนาญและยึดเป็นอาชีพเสริมได้เป็นอย่างดี

ด้วยความเป็นคนช่างคิดสร้างสรรค์ นายจำนงค์ ฯได้ดัดแปลงพนักพิงซึ่งเป็นเพียงรากไม้ธรรมดา ให้เป็นพนักพิงรูปสวนป่าโดยแกะต้นไม้นานาชนิดให้ดูเป็นเหมือนสวนป่า ทำให้ผลงานมีราคาเพิ่มขึ้นเป็นตัวละ5,000-15,000 บาท ชาวบ้านก็โฮเลทำตามกันอีก โดยมีนายจำนงค์ ฯเป็นผู้ให้คำปรึกษามาโดยตลอด

นายจำนงค์ ฯผู้ไม่ยอมหยุดนิ่งในด้านความคิดสร้างสรรค์ผลงานด้านหัตถกรรมมองเห็นว่าผล งานที่ออกมาเป็นผลงานแบบธรรมชาติเมื่อนำเข้าไปในบ้านกินเนื้อที่เกินความจำ เป็นทำให้ลูกค้าที่มีบ้านหลังเล็กไม่สามารถซื้อไปใช้ได้ ดังนั้นจึงผ่าตอไม้ให้เป็นแผ่นทำเป็นโต๊ะโซฟาขาเตี้ยแต่ไม่ใช่โต๊ะขาสิงห์ แต่พนักพิงด้านหลังผ่าไม้เป็นปอนวางซ้อนกันแล้ว วาดรูปมังกรฉลุให้เป็นตัวมังกรลอยตัว ตามจินตนาการของตนเองซึ่งดูจากรูปภาพในหนังสือต่าง ๆเป็นสัตว์ในเทพนิยายไม่เคยมีใครเคยพบเห็นตัวจริงมาก่อนพอผลงานสร้างสรรค์ โซฟามังกรของนายจำนงค์ แล้วเสร็จมีราคาถึงตัวละ 20,000 -30,000บาท เป็นหัตถกรรมที่สม ราคาคุ้มค่าเหนื่อย ชาวบ้านกลุ่มที่เคยทำโต๊ะรากไม้ก็พากันทำตามแบบอย่างนายจำนงค์ ฯ อย่างเป็นล่ำเป็นสัน

หัตถกรรมพื้นบ้านโซฟามังกรบ้านคลองเตยทำท่าจะไปได้ดีก็มีอุปสรรค เมื่อป่าไม้จังหวัดกำแพงเพชร ระบุว่าหัตถกรรมพื้นบ้านโซฟามังกรผิดพ.ร.บ. ป่าไม้ในข้อหา แปรสภาพไม้ในเขตป่าสงวนแห่งชาติ

ในปี พ.ศ.2532 นายสมนึก แก่นไม้หอม ผู้ใหญ่บ้าน ได้รวบกลุ่มผู้ที่ทำหัตถกรรมฯ จำนวน 20 คนทำโครงการจัดตั้งกลุ่มส่งเสริม อาชีพหัตถกรรมพื้นบ้าน โดยประสานงานกับศูนย์พัฒนาสงเคราะห์ ชาวเขาจังหวัดกำแพงเพชร เพื่อขอใช้ที่ดินในการจัดตั้งกลุ่มแลประสา กับหน่วยงานในระดับอำเภอและระดับจังหวัด แต่ไม่มีความคืบหน้าแต่อย่างใด

ต่อมาในปี พ.ศ.2535 นายสมนึก แก่นไม้หอม ได้นำโครงการที่เสนอเมื่อปี พ.ศ.2532 มาทบทวนและได้เปลี่ยนแปลงโครงการจากตอไม้มะค่ามาเป็นไม้นอกประเภทที่ไม่ผิด พ.ร.บ. ป่าไม้ เช่น ไม้ฉำฉา ไม้มะม่วง ไม้ขนุน ไม้มะขามเทศที่เป็นต้นแก่ให้ผลผลิตได้เต็มที่แล้วนำมาใช้แทนตอไม้มะค่าและ ได้ยื่นเสนอโครงการใหม่ ตามลำดับขั้นตอนในสมัยของนายศิวะ แสงมณี เป็นผู้ว่าราชการจังหวัดกำแพงเพชร ซึ่งได้รับเงินสนับสนุน ดังนี้

1. ผู้ว่าราชการจังหวัดกำแพงเพชร จำนวนเงิน 100,000บาท เป็นค่าวัสดุ/ อุปกรณ์ในการฝึกอบรม

2. สำนักงานแรงงานจังหวัดกำแพงเพชร จำนวน100,000 บาท เป็นค่าจ้างวิทยากร ค่าอาหาร เบี้ยเลี้ยงผู้เข้ารับการฝึกอบรม

3. ได้รับอนุญาตจากศูนย์พัฒนาสงเคราะห์ชาวเขาจังหวัดกำแพงเพชรให้ใช้ที่ดินเป็นสถานที่ตั้งศูนย์ส่งเสริมอาชีพหัตถกรรมพื้นบ้าน

4.ได้รับอนุญาตให้ตั้งโรงงานแปร รูปไม้โดยใช้แรงงานคนเปิดเป็นศูนย์ส่งเสริมหัตถกรรมพื้นบ้าน บ้านคลองเตย อย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 27พฤศจิกายน 2535 เป็นต้นมา

เป็นงานฝีมือละเอียด ประณีต ลักษณะเป็นโต๊ะโซฟาขนาดใหญ่นั่งได้หลายคนพนักพิงแกะสลักเป็นตัวมังกรทั้งตัว มีทั้งเป็นมังกรเดี่ยวและมังกรคู่ มังกรถือถุงเงินและปากคาบลูกแก้ว มีขนาดสัดส่วนเหมาะสมระหว่างโต๊ะและตัวมังกร

1. หมู่บ้านอุตสาหกรรมในครัวเรือนดีเด่นประจำปี 2534

2. มาตรฐานงานชุมชน (มผช.)

ด้านการดำเนินชีวิตของคนในชุมชน

ประชาชนบ้านคลองเตย มีพื้นฐานความชำนาญในด้านหัตถกรรมงานฝีมือหลายอย่าง การผลิตโต๊ะเป็นการลอกเลียนแบบธรรมชาติของรากไม้แล้วดัดแปลงพนักพิงเป็นตัว มังกรซึ่งตัวมังกรถือเป็นสัตว์ในเทพนิยายไม่เคยมีใครพบเห็นตัวจริงมาสร้าง สรรค์ในชิ้นงาน

ด้านอาชีพ รายได้

มีผู้ผลิตยึดเป็นอาชีพหลักประมาณ 22 ครัวเรือนมีรายได้ประมาณเดือนละไม่ต่ำกว่า 20,000 บาท / เดือน แรงงานที่ใช้ในการผลิต

โดยมีแรงงานภายในครอบครัวของสมาชิกกลุ่ม จำนวน22 ครัวเรือน รวม 44 คน เป็นชาย 22 คน หญิง 22 คน

วัตถุดิบ

1. ไม้ต่าง ๆที่ไม่ผิดประเภทเข้าข่ายของไม้หวงห้าม

2. กาวน้ำ และกาวผง

3. สีทาไม้

4. แลกเกอร์ทาไม้

อุปกรณ์เครื่องมือการทำโซฟามังกร ประกอบด้วย

1. ตะปู

2. เหล็ก

3. เลื่อยไฟฟ้า

4. กบไฟฟ้า

5. สว่านไฟฟ้า

6. สิ่ว

7. ฆ้อน

1. นำไม้ที่แปรรูปแล้วมาตั้งและประกอบให้เหมาะสมกับชิ้นงานที่จะทำโดยใช้กบไฟฟ้าประกอบในการเลื่อยให้ได้ขนาดที่ต้องการ

2. ใช้แม่พิมพ์ที่เตรียมเอาไว้แล้วมาทาบกับไม้ตามขนาดที่เตรียมไว้

3. ใช้เลื่อยฉลุตามแบบพิมพ์ให้เป็นรูปร่างตามแบบพิมพ์

4. ใช้สิ่วเก็บงานต่างๆที่เลื่อยฉลุเลื่อยไม่ถึงให้เรียบร้อย

5. ใช้เครื่องเจียรไม้ที่ฉลุเป็นรูปร่างที่ต้องการ

6. ใช้กาวน้ำผสมกับกราวผงคลุกเคล้ากับขี้เลื่อยที่ได้จากการเจียรไม้นำมาอุดรูตามรอยต่อของไม้ให้สนิท

7. เมื่อกาวแห้งสนิทก็ใส่ลวดลายต่าง ๆของมังกรให้สวยงาม

8. นำชิ้นส่วนต่างๆที่แกะลวดลายเสร็จแล้วมาประกอบกัน

9. นำงานที่ประกอบและเก็บงานเรียบร้อยแล้วไปทำการแต่งสีให้สวยงามตั้งแต่ต้น จนจบกระบวนการทำต้องใช้เวลาประมาณ 8-10 วัน / ชิ้นงาน

ผลิตด้วยมือ โดยใช้ความประณีตและความสามารถของแต่ละบุคคล ไม้ที่นำมาผลิตต้องเป็นไม้ที่มีเนื้อแก่และแห้งจะทำให้มีความแข็งแรงทนทาน

ชื่อกลุ่มผู้ประกอบการ กลุ่มหัตถกรรมพื้นบ้านโซฟามังกร

ชื่อ-สกุลผู้ประกอบการ นายสมนึก แก่นไม้หอม

ที่อยู่/ที่ตั้ง กลุ่มหัตถกรรมพื้นบ้านโซฟามังกร เลขที่ 99/9 หมู่ที่ 9 ตำบลคลองเตย อำเภอคลองลานจังหวัดกำแพงเพชร 60180

แหล่งผลิต กลุ่มหัตถกรรมพื้นบ้านโซฟามังกร เลขที่ 99/9 หมู่ที่ 9 ตำบลคลองเตย อำเภอคลองลาน จังหวัดกำแพงเพชร 60180

ติดต่อ นายจำนงค์ แสนคำ

โทรศัพท์ (บ้าน) 055-735366 ,มือถือ 089-5632112

รถโดยสารประจำทางจากกรุงเทพมหานครมีรถโดยสารประจำทางของบริษัทขนส่ง (99) มาจากสถานีขนส่งหมอชิต – คลองลาน

รถโดยสารประจำทางจากสถานีขนส่งจังหวัดกำแพงเพชร มีรถโดยสารประจำทางผ่าน